İnsansı robotlar, Berlin’de düzenlenen IFA teknoloji fuarında yeteneklerini sergilemeye hazırlanırken, ev işlerinde tam boyutlu robot hizmetkârların ne kadar kullanışlı olduğu tartışılıyor. CES’te evlere yönelik modellerin de bulunduğu onlarca insansı robot gösterilmişti. ABD merkezli 1X, uzaktan desteğe büyük ölçüde ihtiyaç duyan $20,000 değerindeki Neo robotunu evlerde denemeye başladı. Ancak evlerin dağınık ve öngörülemez yapısı, merdivenler ve ağır makinelerin oluşturabileceği güvenlik riskleri, insansı robotları pratik olmaktan uzaklaştırıyor.
Robot süpürge, paspas, çim biçme, kedi kumu temizleme ve yemek pişirme cihazlarını deneyen Jennifer Pattison Tuohy’ye göre tek bir makinenin çok sayıda işi başarıyla yapması da zor. CES’te karşılaştığı insansı robotların hiçbiri bir çamaşır deterjanı şişesini açamadı; üreticiler bunun için önce eğitim gerektiğini söyledi.
Daha uygulanabilir seçenek, evdeki özerk cihazları yöneten yapay zekâ destekli bir “robot beyni” olabilir. Böyle bir sistem köpek mamasının döküldüğünü algılayarak robot süpürgeyi çalıştırabilir, enerji ucuzladığında çamaşır makinesini başlatabilir veya gerektiğinde çim biçme robotunu görevlendirebilir. Samsung’un piyasaya çıkmayan Ballie robotu ile LG’nin CLOiD modeli bu yaklaşıma dayanıyor. Amazon Alexa Plus ve Google Gemini for Home da benzer uzun vadeli hedeflere sahip olsa da henüz hiçbiri bu noktaya yaklaşmış değil.
Tuya, IFA’da yalnız yaşayan yaşlılara yönelik Doova adlı yapay zekâ destekli ev arkadaşını tanıtacak. Kolları bulunmayan, tekerlekli ve kısa robot, “dinamik yüz ifadeleri” kullanıyor; sahibini evde takip edebiliyor, acil durumda yardım sağlayabiliyor ve yanıt alınamazsa aileyle görüntülü görüşme başlatabiliyor. Ayrıca sohbet edebiliyor ve ışıklar, perdeler, mutfak ile banyo cihazlarını yönetebiliyor. Fiyatı ve çıkış tarihi açıklanmadı. Bununla birlikte, ev içinde hareket eden kameralı robotlar ciddi mahremiyet kaygıları doğuruyor.
Tam boyutlu insansı robot ile kolsuz yardımcı arasındaki seçenek ise kollu, tekerlekli modeller. LG’nin CLOiD robotunda 7 degrees of freedom sunan kollar ve her elde ayrı ayrı hareket ettirilebilen five parmak bulunuyor. CLOiD, kıyafet katlama, buzdolabından eşya çıkarma ve çamaşır makinesi doldurma gibi basit işleri yaparken akıllı cihazları da yönetebiliyor. LG, Seoul’de yüzlerce CLOiD’i eğitiyor; yıl sonuna kadar Nvidia Cosmos modelleri kullanılarak yaklaşık 100,000 hours, yani 12 years eşdeğerinde eğitim verisi oluşturulması planlanıyor. Gelecekte tek bir robot yerine, merkezi bir yapay zekânın yönettiği farklı makinelerden oluşan sistemler öne çıkabilir.
Neden önemli
Ev robotları tartışmasında asıl ayrım, tek bir insansı makinenin bütün işleri üstlenmesiyle evdeki farklı cihazların ortak bir yapay zekâ tarafından koordine edilmesi arasında belirginleşiyor. Bu yaklaşım, dağınık ve değişken ev ortamında her görevi fiziksel olarak yerine getirme zorunluluğunu azaltırken robotların hangi koşullarda güvenilir çalışacağı sorusunu ortadan kaldırmıyor. Yaşlılara eşlik ve acil durumda aileyle bağlantı gibi kullanım alanları, teknolojinin yalnızca temizlik ve taşıma işleriyle sınırlı olmadığını gösteriyor; ancak kameralı cihazlarda mahremiyet, ev içinde izleme ihtimali nedeniyle temel bir mesele olarak kalıyor. Modellerin eğitilmesi gereği, günlük görevlerin tanıtımlardan daha karmaşık olduğunu ortaya koyuyor. Açık soru, bu sistemlerin fiyat, güvenlik ve veri kullanımı bakımından evlere ne ölçüde uyarlanabileceği.