Uppsala Üniversitesi araştırmacıları, Roma İmparatoru Domitianus’u tasvir eden ve Leonardo da Vinci’ye ait olabileceği düşünülen tablodaki pigmentleri lazer tabanlı Raman Spektroskopisi, mikroskop ve röntgenle inceledi. Eser 1928 ve 1929’da Christie’s tarafından satışa çıkarılmış ve Titian’a atfedilmişti. Sonradan düşük kontrastı nedeniyle yalnızca doğru açıdan ışıklandırıldığında görülebilen “L daVinci” imzası ile Latince “resmetti” anlamındaki “pinxit” olduğu düşünülen sözcük bulundu.
Materials Today Advances’ta yayımlanan araştırmada toplam 13 pigment belirlendi. Bunların 12’si Orta Çağ veya Rönesans’ta kullanılan geleneksel malzemelerdi; imzadaki pigment ise antik çağlardan beri bilinen karbon siyahıydı. Ancak 18. yüzyılın başlarından önce üretilmeyen Prusya mavisi de saptandı. Araştırmacılar bunun sonraki restorasyon veya rötuşta eklenmiş olabileceğini belirtti; röntgen görüntüleri ilgili bölgelerden birinde değişiklik izleri gösterdi.
Jakob Thyr, yeni pigmentlerin sahteciliği kanıtlamadığını ve malzeme analizinin ressamı kesin belirleyemediğini söyledi. Çalışma, analitik yöntemlerin sanat eserleriyle arkeolojik buluntulara uygulanabileceğini gösterdi. Thyr, bu tür incelemelerin gelecekte yaygınlaşacağına inandığını da ifade etti.
Neden önemli
Tablonun geçmişte Titian’a atfedilmiş olması, sonradan bulunan imzanın tek başına Leonardo da Vinci bağlantısını kurmaya yetmediğini ve ressam atfının farklı kanıt türleriyle sınanması gerektiğini gösteriyor. Pigmentlerin büyük bölümünün dönemle uyumlu çıkması bu olasılığı dışlamazken, Prusya mavisi eserin üretim tarihiyle sonraki müdahaleleri birbirinden ayırmayı zorunlu kılıyor. Restorasyon malzemelerinin özgün katmanlardan ayrılması, sanat eserleri ve arkeolojik buluntuların tarihlendirilmesinde analitik yöntemlerin sağlayabileceği bağlamı ortaya koyuyor. Lazer tabanlı inceleme, mikroskop ve röntgenin birlikte kullanılması, farklı katmanların ve değişikliklerin fiziksel bulgular üzerinden değerlendirilmesini sağlıyor. Açık kalan temel soru, imzanın ve döneme uygun pigmentlerin gerçekten Leonardo’nun elini gösterip göstermediği; mevcut analiz ressamı kesin olarak belirlemiyor.