Muammer Kaddafi rejiminin 2011’de devrilmesinin üzerinden on beş yıl geçmesine rağmen, Lübnan Yüksek Şii İslam Konseyi Başkanı İmam Musa es-Sadr’ın 31 Ağustos 1978’de Libya’da kaybolmasına ilişkin sır çözülemedi. Sadr’a eşlik eden Şeyh Muhammed Yakup ve gazeteci Abbas Bedreddin’den de iz bulunamadı; Lübnan makamları, 2011 sonrası Libya’yı yöneten güçlerle temaslarının sonuçlarını açıklamadı.
Kaddafi döneminde Devrim Konseyi üyeliği, istihbarat başkanlığı ile içişleri ve dışişleri bakanlığı yapan Abdulmunim el-Huni, Sadr’ın tasfiye edildiğinin kesin olduğuna inandığını söyledi. Huni, Kaddafi’nin pilotu, yarbay rütbeli ve bacanağı Necmeddin el-Yazıcı’nın, Sadr’ın cesedini Sebha’ya taşıdığı için kısa süre sonra öldürüldüğünün aile fertlerince aktarıldığını belirtti.
Kaddafi rejiminin iki numarası Abdusselam Callud, 1979’da İmam Humeyni’nin Sadr için açıklama istediğini, Tahran’da kız kardeşi ve eşinin öncülüğündeki 37 kişilik gösterinin dağıtıldığını anlattı. Callud, konunun ilişkilere engel olmadığını, 1980’lerde İran’a füze ve silah sağladıklarını söyledi; Sadr’ın ziyaretinden habersiz olduğunu ve olayı alçakça bulduğunu belirtti. Callud, konuyu Kaddafi’ye açtığında onun “Beni mi suçluyorsun?” dediğini aktardı.
Neden önemli
Bu tanıklıklar, İmam Musa es-Sadr dosyasında uzun süredir yanıtlanamayan soruları yeniden Libya’daki Kaddafi dönemi karar mekanizmasına yöneltiyor. Tanıkların rejimde üst düzey görevler üstlenmiş olması anlatımların tarihsel ağırlığını artırsa da bu konum, iddiaları tek başına kanıtlamıyor. Huni’nin aktardıkları aile fertlerinin anlatımına dayanırken, Callud’un beyanı Kaddafi’yle yaptığı görüşmeyle sınırlı; ortada bağımsız doğrulama ya da açıklanmış resmî bir sonuç bulunmuyor. Bu nedenle anlatımlar, kayboluşun aydınlatılmasında kesin bir hüküm değil, Lübnan ve Libya makamlarının sınaması gereken iddialar niteliğinde. Dosya, Sadr’la birlikte kaybolan iki kişinin akıbeti ve 2011 sonrasında yürütülen temasların neden sonuçsuz kaldığı açısından da aileler ile kamuoyu için açık kalmayı sürdürüyor.