Anthropic CEO’su Dario Amodei, yapay zekâ geliştirmesinin güvenlik önlemleri alınana kadar yavaşlatılması gerektiğini savunduğu yaklaşık 4.000 kelimelik bir yazı yayımladı. Planında şirketler ve hükümetler arasında güvenli uygulama için uluslararası işbirliği çağrısı da yer aldı. OpenAI CEO’su Sam Altman ve xAI CEO’su Elon Musk bu planı destekledi.
Meta CEO’su Mark Zuckerberg ise yapay zekâ sistemlerinde güven ve uyumun belirleyici hale geldiğini söyledi. Meta’nın güvenlik ve emniyet kaygıları nedeniyle kendi yapay zekâ modeli Muse’un yayımlanmasını birkaç ay ertelediğini açıklayan Zuckerberg, şirketlerin bunu devlet zorlaması olmadan da yapabileceğini belirtti. Zuckerberg, Amodei’nin planının yalnızca bazı bölümlerini destekledi ve hükümet müdahalesi yerine sektörün kendi teşvikleriyle güvenliğin sağlanabileceği görüşünü öne çıkardı.
Reddit’in kurucu ortağı Alexis Ohanian, sektörün yapay zekâ risklerini kamuoyuna anlatmakta yetersiz kaldığını söyledi; ancak şirketlerin sorunları kendi başlarına çözebileceğine dair umut ifade etti. Google DeepMind kurucu ortağı Shane Legg ise yeteneklerin güvenliğin önüne geçmemesi gerektiğini belirterek uygulama ayrıntılarının çalışılması çağrısı yaptı.
OpenAI, Anthropic ve diğer büyük yapay zekâ şirketlerinin, gönüllü taahhütlere dayalı özel bir standartlar kuruluşu oluşturmak üzere görüştüğü bildirildi. Daha önce benzer bir federal yapı önerilmişti. Ancak Trump yönetimi, eyaletlerin kendi yapay zekâ yasalarını çıkarmasını engellemeye çalışırken düzenlemenin şirketlere bırakılması gerektiğini savundu. Yönetimin “AI czar”ı David Sacks da bu görüşü destekledi. Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson ise yapay zekânın felaket sonuçlarıyla ilgili kaygıları küçümseyen bir açıklama yaptı.
Özel bir özdenetim kuruluşunun, kuralları gönüllü standartlarla belirlemesi ve büyük şirketlere daha fazla yetki vermesi, “düzenleyici makamların ele geçirilmesi” tartışmasını güçlendirdi. Bu görüşe göre büyük şirketler, standartları küçük ve daha az kaynaklı rakiplerini dezavantajlı duruma düşürecek biçimde kullanabilir.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun, Amodei’nin çağrılarını küresel yapay zekâ yönetişimini engelleyen “korku tellallığı” olarak niteledi. Amodei ise önerilerinin uygulanması halinde Çin’in ilerlemesinin yavaşlayacağını ve ABD’nin 3–5 yıl içinde avantajını artırabileceğini yazdı. Kanadalı Cohere CEO’su Aidan Gomez de büyük Amerikan laboratuvarlarını “kartel” oluşturmakla suçladı; tartışmanın güvenlik kurallarını kimin yazacağı ve kimin çıkarlarını koruyacağı konusunda olduğunu söyledi.
Neden önemli
Tartışmanın merkezinde artık yalnızca yapay zekânın güvenli olup olmadığı değil, güvenlik kurallarını kimin belirleyeceği bulunuyor. Gönüllü standartlara dayalı özel bir yapı, hızlı uygulama ve sektör içi koordinasyon sağlayabilir; ancak büyük şirketlerin karar süreçlerindeki ağırlığı, kuralların küçük rakipler aleyhine kullanılabileceği endişesini artırıyor. Devlet müdahalesine karşı çıkan yaklaşım ile uluslararası işbirliği çağrısı arasındaki ayrım, güvenliğin şirketlerin teşviklerine mi yoksa kamu otoritesine mi bırakılacağı sorusunu açık tutuyor. Çin’in eleştirileri ve ABD’nin avantajını koruma hedefi, güvenlik tartışmasını küresel rekabetten bağımsız olmaktan çıkarıyor. Bu nedenle belirsizlik, hem düzenlemenin kapsamı hem de şirketlerin gönüllü taahhütlerinin nasıl denetleneceği konusunda sürüyor.